Uszkodzoną cewkę zdradzają szarpnięcia przy ruszaniu na zimnym silniku, nierówna praca na wolnych obrotach i kontrolka silnika, która przy mocniejszym przyspieszaniu potrafi zamigać. Auto rzadko gaśnie od razu, częściej gubi rytm: jeden cylinder przestaje pracować, a pozostałe nadrabiają za niego. Zwlekanie jest tutaj drogie, bo niespalona mieszanka wędruje prosto do układu wydechowego.
Zguba zapłonu, czyli co dokładnie przestaje działać
Cewka ma jedno zadanie: zamienić prąd z instalacji na iskrę na świecy i zrobić to w ściśle wyznaczonym momencie. Kiedy jej uzwojenie zaczyna przebijać, iskra słabnie albo znika przy większym obciążeniu, a mieszanka w tym cylindrze nie zapala się wcale. Sterownik silnika wychwytuje to po chwilowym spadku prędkości obrotowej wału i zapisuje zdarzenie jako wypadanie zapłonu.
W silnikach z osobną cewką na każdy cylinder usterka dotyczy zwykle jednej sztuki, więc objawy bywają kapryśne: rano szarpie, po rozgrzaniu odpuszcza, a przy spokojnej jeździe w ogóle się nie pokazuje. Dokładnie ta zmienność sprawia, że kierowcy odkładają wizytę, a usterka pracuje dalej.
Uszkodzona cewka zapłonowa: objawy, które zgłaszają kierowcy
- szarpanie i wyraźne przygaśnięcia w pierwszych minutach po uruchomieniu,
- drganie całego auta na postoju, słyszalne jako nierówny warkot,
- kontrolka silnika zapalona na stałe albo migająca podczas przyspieszania,
- utrata elastyczności przy wyprzedzaniu, choć obroty rosną normalnie,
- wyższe zużycie paliwa i zapach niespalonej benzyny za samochodem.
Ta sama lista pasuje do objawów zużytych świec zapłonowych, do zatkanego wtryskiwacza i do nieszczelności w układzie dolotowym. Samo dopasowanie objawu do części niczego więc nie przesądza.
Dlaczego tania część chroni drogą
Paliwo, które nie zapaliło się w cylindrze, nie znika. Wypływa do układu wydechowego i dopala się dopiero na wkładzie katalizatora, czyli w miejscu, które nie zostało do tego zaprojektowane. Kilka dni jazdy na trzech pracujących cylindrach potrafi zamienić drobną naprawę w poważny rachunek, bo do wymiany idzie wtedy nie cewka, tylko element oczyszczania spalin. Szerzej piszemy o tym przy objawach uszkodzenia katalizatora.
Druga konsekwencja jest mniej widowiskowa, ale równie kosztowna. Surowe paliwo spływa po ściankach cylindra i rozrzedza olej, więc przy dłuższej jeździe z wypadającym zapłonem cierpi także to, co ma ten silnik smarować.
Ile wolno przejechać na wypadającym zapłonie
Kontrolka silnika zapalona na stałe oznacza, że sterownik zapisał usterkę. Spokojny przejazd do warsztatu jest wtedy zwykle możliwy, choć odkładanie go na kolejny tydzień nie ma sensu. Kontrolka migająca to zupełnie inny komunikat: auto sygnalizuje, że zguby zapłonu trwają właśnie teraz i że układ wydechowy jest nimi obciążany. Wtedy najrozsądniej zjechać, zgasić silnik i zadzwonić.
Jednej rzeczy nie warto robić na własną rękę: kasować błędu bez naprawy. Skasowanie gasi komunikat i czyści licznik zdarzeń, przez co znika ślad, po którym idziemy podczas diagnozy. Usterka wróci, tylko z mniejszą ilością danych.
Jak sprawdzamy, która cewka odpuszcza
Zaczynamy od odczytu pamięci sterowników, bo wypadanie zapłonu liczone jest osobno dla każdego cylindra i zwykle od razu wskazuje kierunek. Do tego podglądamy parametry bieżące podczas pracy silnika, żeby zobaczyć, czy zdarzenie wraca pod obciążeniem, na zimno czy dopiero na gorąco. Diagnostyka komputerowa daje tutaj punkt wyjścia, a nie gotowy werdykt.
Potem sprawdzamy świecę w podejrzanym cylindrze, stan złącza i przewodów oraz to, czy problem wędruje razem z przełożoną cewką. Jeżeli wędruje, sprawa jest zamknięta. Jeżeli zostaje przy cylindrze, szukamy dalej: kompresji, wtryskiwacza, nieszczelności. Naprawę prowadzimy w ramach prac mechanicznych i mówimy wprost, czy wystarczy jedna sztuka, czy rozsądniej wymienić komplet razem ze świecami, bo przy zbliżonym przebiegu pozostałe cewki idą tą samą drogą. Gdy zapłon gubi się na tyle mocno, że samochód nie odpala, kolejność badania się zmienia. Mieszanka zbyt bogata z powodu zużytej sondy lambda potrafi dawać podobne szarpanie, dlatego odczyt rozstrzyga wcześniej niż wymiana części.
